CaTs – więcej niż nawóz

CaTs – więcej niż nawóz

Prawidłowe zaopatrzenie drzew i krzewów owocowych we wszystkie składniki pokarmowe ma decydujący wpływ na ich wzrost oraz na wysokość i jakość plonu. Większość sadowników dba o właściwy odczyn gleby, odpowiednią dostępność dla roślin azotu, fosforu, potasu, magnezu i mikroskładników. A co z wapniem i siarką?

Wszyscy sadownicy wiedzą o wpływie wapnia na zwiększenie jakości owoców i ich zdolności przechowalniczej oraz o jego roli w poprawie odczynu i struktury gleby. Natomiast zdecydowana większość z nich zapomina o tym pierwiastku jako bardzo ważnym składniku pokarmowym. Podobnie rzecz ma się z siarką, niedocenianym pierwiastkiem, na który zapotrzebowanie u roślin wzrasta w ostatnich latach w związku z ograniczeniem emisji dwutlenku siarki przez przemysł. O skuteczności nawożenia roślin uprawnych wapniem i siarką decyduje forma, w jakiej te składniki występują w nawozach.

 

Wapń istotny w uprawie

Jabłonie pobierają nawet do 180–200 kg CaO/ha, czyli więcej niż potasu. Aby rośliny mogły pobrać wapń, musi on występować w glebie w dostatecznej ilości w łatwo dostępnej dla nich formie. Z prowadzonych przez Agrosimex badań, bardzo często nawet na glebach o uregulowanym odczynie (pH 6,5 i więcej), wynika, że zawartość przyswajalnego wapnia jest bardzo niska. Najniższy zanotowany poziom to 53 mg Ca/l gleby, a najwyższy – >5000 mg Ca/l gleby. Zdecydowana większość badanych gleb ma zawartość wapnia odżywczego w przedziale 210–500 mg/l. Dla porównania – jego optymalny poziom dla większości upraw wynosi 1000–1500 mg/l gleby. Wapń jest łatwo wymywany z podłoża, a jego straty wynoszą do 350 kg CaO/rok. Pierwiastek ten jest ważny dla upraw, ponieważ:

  • jest składnikiem budulcowym ścian komórkowych, związków pektynowych (protopektyn) i blaszki środkowej – dzięki czemu budowa tkanek jest stabilna,
  • wpływa na właściwą gospodarkę hormonalną roślin,
  • kontroluje właściwą strukturę i funkcjonowanie błon cytoplazmatycznych oraz organelli, tj. jądro i mitochondria,
  • wpływa na podziały komórek, ich wzrost oraz funkcjonowanie,
  • działa odwadniająco na koloidy plazmy,
  • jest składnikiem enzymów oddechowych,
  • wpływa na pobieranie składników pokarmowych przez korzenie,
  • wpływa na otwieranie i zamykanie aparatów szparkowych, dzięki czemu rośliny w niekorzystnych warunkach ograniczają transpirację i poprawiają efektywność gospodarki wodnej.

 Rola siarki

Według danych GUS w 1980 roku emisja dwutlenku siarki wynosiła mniej więcej 4 mln ton, a w 2010 roku było to już tylko około 1,1 mln ton. Jest to związane z działaniami proekologicznymi i ochroną środowiska. Dostarczanie uprawom odpowiedniej ilości siarki jest niezwykle istotne, ponieważ pierwiastek ten:

  • odpowiada za przemiany azotu w roślinie,
  • jest składnikiem aminokwasów (metionina, cystyna i cysteina),
  • odpowiada za zmniejszenie udziału niebiałkowych form azotu w roślinie (obecność cysteiny warunkuje aktywność reduktazy azotanowej),
  • aktywuje gospodarkę energetyczną roślin oraz ich mechanizmy obronne poprzez zwiększoną produkcję fitoaleksyn i glutationu, który jest prekursorem zapachu i smaku, glutation wspomaga też regenerację uszkodzonych tkanek,
  • jest składnikiem witaminy B1 (tiamina), odpowiedzialnej m.in. za metabolizm węglowodanów, i H (biotyna),
  • bierze udział w reakcjach enzymatycznych odpowiedzialnych za biologiczne wiązanie azotu atmosferycznego przez bakterie brodawkowe, redukuje azotany do amoniaku oraz uczestniczy w procesie fotosyntezy (ferredoksyna),
  • wpływa na syntezę ligniny oraz kwasów tłuszczowych (siarka jako składnik koenzymu A stanowi przenośnik grup acylowych),
  • podnosi walory smakowe i zapachowe niektórych produktów roślinnych przez obecność w lotnych związkach, takich jak tioestry alifatyczne, polisiarczki, sulfotlenki,
  • zwiększa odporność roślin na choroby i szkodniki.

Warto wiedzieć ...
Siarka jest łatwo wymywana z gleby – roczne straty wynoszą 30–70 kg/ha. Optymalna dla prawidłowego wzrostu roślin zawartość tego pierwiastka w glebie kształtuje się na poziomie 20–40 mg/l podłoża.

CaTs – wyjątkowy nawóz

CaTs Tiosiarczan wapnia
CaTs Tiosiarczan wapnia

Obecnie jedynym na polskim rynku nawozem, który łączy w sobie wapń i siarkę – dwa bardzo ważne dla wzrostu roślin uprawnych składniki pokarmowe – w płynnej formie, jest CaTs Tiosiarczan wapnia. Zawiera on 9% CaO, tj. 112 g w 1 litrze, i 25% SO3, tj. 312 g/l w postaci tiosiarczanu wapnia. Nawóz ten jest doskonałym źródłem łatwo i szybko dostępnych siarki i wapnia. CaTs Tiosiarczan wapnia jest opatentowanym w USA stabilizatorem azotu i inhibitorem ureazy. Tiosiarczan wapnia jest świetnym stabilizatorem azotu w glebie (co nabiera nowego znaczenia w związku z wejściem w życie od 1 stycznia 2019 roku tzw. Dyrektywy azotanowej, czyli przepisów mających na celu ograniczenie zanieczyszczenia wód związkami azotu), zapobiega nadmiernym stratom tego pierwiastka (ogranicza je nawet do 20–30%) i zwiększa jego dostępność dla roślin. Podnosi także zawartość białka w roślinach.

CaTs działa na przemiany azotu na 2 poziomach – jego stosowanie hamuje straty związane z ulatnianiem się azotu (amoniaku) oraz optymalizuje proces nitryfikacji, dzięki czemu następuje ograniczenie strat azotu związanych z wymywaniem. Stosowanie CaTs obniża poziom szkodliwych azotanów w owocach. Środek usprawnia infiltrację wody, zwiększa odporność roślin na stres wodny, aktywizuje życie biologiczne gleb. Poprawia też strukturę podłoża i jego napowietrzenie oraz wpływa na rozwój systemu korzeniowego roślin. Tiosiarczan wapnia ma niezwykłe właściwości zwiększające dostępność dla roślin potasu, magnezu, fosforu, żelaza, manganu i cynku – po podaniu przez fertygację nawóz wypiera te składniki z kompleksu sorpcyjnego do roztworu glebowego. Stosowanie CaTs sprawia, że rośliny oszczędzają energię potrzebną do pobieranie składników pokarmowych i mogą ją wykorzystać do innych procesów życiowych, co jest szczególnie ważne wczesną wiosną, w okresach niskich temperatur. Ogromną zaletą tiosiarczanu wapnia jest jego wpływ na zmniejszenie zasolenia gleb, co jest szczególnie ważne w lata suche, kiedy uprawy sadownicze są często fertygowane i wzrasta ryzyko wystąpienia tego zjawiska.

 

Skuteczność potwierdzona badaniami

Działanie nawozu CaTs Tiosiarczan wapnia zostało potwierdzone badaniami. Wykazały one jego bardzo wysoką skuteczność w likwidacji niedoborów wapnia i siarki oraz w poprawie wysokości i jakości plonu w przypadku wszystkich upraw sadowniczych: jabłoni, borówki, truskawki, maliny, czereśni.

CaTs zaleca się stosować przede wszystkim do fertygacji wszystkich upraw sadowniczych w dawce 10–20 l/ha, od 1 do 5 razy w sezonie, najlepiej łącznie z RSM. Podawanie tego nawozu przez fertygację zmniejsza poziom szkodliwych azotanów w owocach. Jest to ważne, ponieważ są podstawy, by zakładać, że rosnące wymagania odbiorców owoców co do ich jakości, oprócz poziomu pozostałości substancji aktywnych, w najbliższym czasie w coraz większym stopniu będą obejmowały także poziom azotanów.

Bardzo dobre efekty daje też oprysk gleby belką herbicydową. Taki zabieg polecany jest w sadach szczególnie bardzo wczesną wiosną w celu zatrzymania w glebie azotu. CaTs można również stosować do nawożenia dolistnego w dawce 5–10 l/ha.

Wprowadzenie CaTs Tiosiarczanu wapnia do programów nawożenia upraw sadowniczych jest doskonałym sposobem poprawy efektywności zastosowanych nawozów azotowych. To także jeden z najważniejszych warunków uzyskania wysokich plonów o doskonałych parametrach jakościowych oraz zmniejszenia strat podczas przechowywania owoców.

 

 

Iwona Polewska, Krzysztof Zachaj